در حالی که مذاکرات برای پایان جنگ ایران همچنان در بنبست است، دولت ترامپ فروش تسلیحات به ارزش بیش از ۸.۶ میلیارد دلار به شرکای آمریکا در خاورمیانه را بهصورت اضطراری تسریع کرده است.
به گزارش نشریه تلگراف، وزارت خارجه آمریکا این موضوع را در مجموعه بیانیههایی درمورد انتقال راکت به اسرائیل، قطر و امارات متحده عربی و همچنین تجهیزات پدافند هوایی به قطر و کویت اعلام کرد. کشورهای منطقه در جریان این جنگ بارها هدف حملات پهپادی و موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی قرار گرفتهاند.
براساس مفاد توافق، قطر بیش از ۴ میلیارد دلار برای خرید موشکهای رهگیر پاتریوت ساخت آمریکا پرداخت خواهد کرد. ذخایر جهانی این سامانهها در طول جنگ کاهش پیدا کرده است.
همچنین، اسرائیل، امارات متحده عربی و قطر سامانه تسلیحاتی پیشرفته نقطهزن (APKWS) دریافت خواهند کرد که از راکتهای هدایتشونده لیزری استفاده میکند. کویت نیز یک سامانه پدافند هوایی پیشرفته به ارزش حدود ۲.۵ میلیارد دلار خریداری کرده است.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، این معاملات را با استفاده از بندی اضطراری که امکان «فروش فوری» تسلیحات را فراهم میکند، تسریع کرده است. این اقدام روند معمول بررسی در کنگره را دور زده و انتقاد قانونگذاران دموکرات را بهدنبال داشته است. این سومین بار است که دولت ترامپ در جریان جنگ ایران از مجوز اضطراری برای عبور از کنگره در فروش تسلیحات استفاده میکند.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
این فروش پس از آن صورت میگیرد که آمریکا، اسرائیل و چند کشور عربی خلیج فارس در جریان جنگ ایران حجم زیادی از مهمات مصرف کردهاند. زمان تحویل این تسلیحات مشخص نیست، زیرا تولید مقادیر زیاد موشکهای رهگیر دفاعی و دیگر مهمات به سالها زمان نیاز دارد. کندی روند تولید به نگرانی جدی در واشنگتن تبدیل شده است، زیرا تولید تسلیحات برای دیگر کشورها میتواند بهمعنای کاهش موجودی آمریکا باشد. برخی مقامهای پنتاگون نیز در مورد کاهش ذخایر نظامی آمریکا ابراز نگرانی کردهاند.
در حالی که جنگ درپی برقراری آتشبس در ماه گذشته متوقف شده، مذاکرات برای دستیابی به صلح پایدار با بنبست مواجه شده است و آمریکا و جمهوری اسلامی مواضع متفاوتی درباره برنامه هستهای ایران دارند. دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، تهدید کرده است در صورتی که جمهوری اسلامی شروطش را نپذیرد، زیرساختهای غیرنظامی ایران ازجمله نیروگاهها را هدف قرار خواهد داد. او اعلام کرده است از پیشنهاد اخیر جمهوری اسلامی رضایت ندارد.
دو کشور در تنگه هرمز، که مسیر حیاتی انتقال نفت و گاز است، در وضعیت تقابل قرار دارند. جمهوری اسلامی از عبور کشتیهای غربی جلوگیری میکند و این موضوع بازارهای جهانی انرژی را متلاطم کرده است، در حالی که آمریکا نیز بنادر ایران را محاصره کرده است.
در آغاز حملات آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه، جمهوری اسلامی با حملات موشکی و پهپادی به کشورهای منطقه که میزبان پایگاههای نظامی آمریکا بودند، واکنش نشان داد. براساس آمار مقامهای محلی، دستکم ۲۰ غیرنظامی و تعدادی نظامی در کشورهای عربی خلیج فارس کشته شدند. جمهوری اسلامی پایگاهها و سفارتخانههای آمریکا را هدف قرار داد و به ساختمانهای متعدد آسیب زد. این حملات همچنین زیرساختهای غیرنظامی، ازجمله هتلها، بنادر، تاسیسات انرژی و ساختمانهای مسکونی در منطقه و اسرائیل را هدف قرار داد.
امارات متحده عربی بیشترین میزان حملات تلافیجویانه جمهوری اسلامی را متحمل شد و اعلام کرد هدف بیش از ۵۰۰ موشک بالستیک و ۲۵۰۰ پهپاد قرار گرفته است. اسرائیل بهصورت غیرعلنی بخشی از تجهیزات دفاع موشکی گنبد آهنین را برای کمک به مقابله با این حملات به امارات متحده عربی ارسال کرده است. قطر نیز پس از آغاز جنگ، بهدلیل نگرانی از کاهش ذخایر مهماتش، درخواست موشکهای رهگیر بیشتری از آمریکا کرده بود.
قانونگذاران دموکرات در آمریکا این اقدام دولت را بهدلیل دور زدن کنگره آماج انتقاد قرار دادهاند و آن را نشانهای از بیتوجهی به قوانین و فقدان شفافیت در تصمیمگیریهای امنیت ملی دانستهاند. این درحالی است که دولت بایدن نیز دو بار در جریان جنگ غزه اقدام به فروش اضطراری تسلیحات به اسرائیل کرده بود.
وزارت خارجه آمریکا اعلام کرده این فروشها در راستای منافع امنیت ملی انجام شده است. پیشتر نیز تلاشهایی برای جلوگیری از فروش تسلیحات به خاورمیانه صورت گرفته، اما این تلاشها عمدتا بهدلیل حمایت جمهوریخواهان ناکام مانده است.
در سال ۲۰۱۹ نیز دولت اول ترامپ با اعلام وضعیت اضطراری مرتبط با ایران، فروش تسلیحات به عربستان سعودی و امارات متحده عربی را بدون تایید کنگره انجام داده بود که به تحقیقات بازرس کل وزارت خارجه منجر شد.
