داوران جام جهانی نیز مانند ۴۸ تیم حاضر در مسابقات، مسیر طولانی و دشواری را برای حضور در بزرگترین رویداد فوتبال جهان طی کردهاند. در جام جهانی امسال، ۱۷۰ نفر شامل ۵۲ داور، ۸۸ کمکداور و ۳۰ داور ویدیویی (VAR) انتخاب شدهاند، که بزرگترین گروه داوری در تاریخ این رقابتها است. این افزایش بهدلیل افزایش تیمهای شرکتکننده در جام جهانی به ۴۸ تیم و برگزاری ۱۰۴ مسابقه است.
به گزارش سیانان، این داوران از ۵۰ کشور عضو فیفا و از تمام کنفدراسیونهای فوتبال انتخاب شدهاند. همچنین، شش زن نیز میان داوران حضور دارند، روندی که پس از نخستین حضور داوران زن در جام جهانی قطر ادامه داشته است.
نقش داوران در این دوره بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است. یک داور اهل سومالی که برای حضور در مسابقات انتخاب شده بود، بهدلیل نگرانیهای مربوط به بررسیهای امنیتی اجازه ورود به آمریکا را دریافت نکرد. در دیدار افتتاحیه نیز سه کارت قرمز صادر شد که رکوردی جدید به شمار میرود. در چین نیز هواداران از تنها نماینده این کشور در جمع داوران جام جهانی حمایت میکنند، زیرا تیم ملی چین موفق به صعود به مسابقات نشده است.
لیف لیندبرگ، کمکداور سوئدی که در فینال جام جهانی ۲۰۰۲ میان برزیل و آلمان حضور داشت، نخستین تجربهاش در جام جهانی را به یاد میآورد و میگوید قضاوت در نخستین بازی کرهجنوبی در حضور ۵۰ هزار تماشاگر قرمزپوش فراموشنشدنی بود. او میگوید همه داوران رویای حضور در جام جهانی را دارند، اما رسیدن به این هدف فقط به آمادگی بدنی و سابقه خوب در قضاوت محدود نمیشود و بسیاری از آنها ناچارند همزمان شغل تماموقت خود را نیز حفظ کنند. به گفته لیندبرگ، بسیاری از داوران دستکم یک بار تجربه طلاق داشتهاند، زیرا زندگی خانوادگیشان را فدای این حرفه کردهاند.
فرایند انتخاب داوران جام جهانی بلافاصله پس از پایان جام جهانی ۲۰۲۲ آغاز شد. داوران باید در سمینارهای آموزشی شرکت میکردند، آزمونهای آمادگی جسمانی را پشت سر میگذاشتند و سابقه حضور در مسابقات فیفا را داشتند. عملکرد آنها در رقابتهای داخلی و بینالمللی طی سه سال گذشته نیز بهطور مستمر ارزیابی شد تا در نهایت کمیته داوری فیفا فهرست نهایی را انتخاب کند.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
رناتو فاورانی، کمکداور ایتالیایی که در جام جهانی ۲۰۱۴ فینال میان آلمان و آرژانتین را نیز قضاوت کرد، توضیح میدهد در مسابقات مهم پیش از جام جهانی، ناظران عملکرد تیمهای داوری را زیر نظر میگیرند و پس از هر مسابقه، ارزیابی آنها با دیگر تیمهای داوری مقایسه میشود. او پیش از انتخاب برای جام جهانی، سابقه قضاوت در لیگ قهرمانان اروپا، از جمله فینال سال ۲۰۱۳، مسابقات قهرمانی اروپا و سری آ ایتالیا را در کارنامه داشت.
در طول جام جهانی، داوران سه تا چهار روز پیش از هر مسابقه و بر اساس عملکردشان برای قضاوت انتخاب میشوند. فیفا همچنین اجازه نمیدهد داوران مسابقات تیم ملی کشور خود را قضاوت کنند تا از بروز تعارض منافع جلوگیری شود. لیندبرگ میگوید در جام جهانی ۲۰۰۲ امیدوار بود تیم ملی سوئد پیش از مرحله نیمهنهایی حذف شود زیرا در غیر این صورت، خودش باید مسابقات را ترک میکرد. حذف سوئد در مرحله یکهشتم نهایی اگرچه برای تیم ملی این کشور تلخ بود، به لیندبرگ امکان داد در ادامه مسابقات باقی بماند.
فاورانی لحظه انتخاب برای قضاوت فینال جام جهانی ۲۰۱۴ را نیز به یاد میآورد. پس از پایان یک جلسه تمرینی، همه داوران در سالنی بزرگ جمع شدند و سپ بلاتر، رئیس وقت فیفا، اسامی تیم داوری فینال را اعلام کرد. او میگوید پس از چند ساعت شادی، فشار مسئولیت جای آن را گرفت و فقط آرزو میکرد هرچه زودتر مسابقه آغاز شود.
آمادگی داوران فقط به تمرینهای بدنی محدود نمیشود. آنها علاوه بر دویدن، تمرین در سالن بدنسازی و شرکت در جلسات آموزشی، ساعتها فیلم مسابقات تیمهایی را که قرار است قضاوت کنند تماشا میکنند. فاورانی میگوید شناخت شیوه دفاعی تیمها، ویژگیهای بازیکنان و سابقه برخوردهای آنها اهمیت زیادی دارد. او همچنین با همکارانی که پیشتر مسابقات همان تیمها را قضاوت کرده بودند گفتوگو میکرد تا از تجربه آنها استفاده کند.
یکی از وظایف اصلی کمکداوران، تشخیص آفساید و اعلام خطاها است. فاورانی میگوید شناخت سبک بازی مهاجمان و خط دفاعی تیمها به او کمک میکرد تا پیش از وقوع صحنه، حرکت بازیکنان را پیشبینی کند. او به مسابقه حذفی تعیینکننده جام جهانی ۲۰۱۳ میان پرتغال و سوئد با حضور کریستیانو رونالدو و زلاتان ابراهیموویچ اشاره میکند و میگوید شناخت دقیق ویژگیهای این دو بازیکن در تصمیمگیریهایش موثر بود. به گفته فاورانی، نام و شهرت بازیکنان پس از آغاز مسابقه اهمیتی ندارد و فقط عملکرد آنها در زمین ملاک قضاوت است.
فاورانی همچنین به یکی از دشوارترین تصمیمهایش در فینال جام جهانی ۲۰۱۴ اشاره میکند. در اواخر نیمه نخست، پس از ضربه کرنر آلمان و برخورد ضربه سر بندیکت هوودس به تیر دروازه، توپ به توماس مولر رسید که کمتر از ۱۰ سانتیمتر در موقعیت آفساید قرار داشت. فاورانی پرچم را بالا برد و بعدها مشخص شد تصمیمش درست بوده است.
لیندبرگ و فاورانی میگویند رسیدن از لیگهای آماتور به جام جهانی حدود ۳۰ سال زمان برد و این مسیر با فداکاریهای فراوان همراه بود. از میان ۳۷۲۵ داور حاضر در فهرست بینالمللی فیفا، حدود ۴.۵ درصد به جام جهانی امسال راه یافتهاند و فقط تعداد اندکی فرصت قضاوت فینال را پیدا میکنند.
از آنجا که قضاوت شغل ثابتی نیست، بیشتر داوران ناچارند در کنار آن شغل دیگری داشته باشند. لیندبرگ بهدلیل اینکه شرکت شخصی خودش را داشت، میتوانست برنامه تمرینیاش را تنظیم کند، اما فاورانی همزمان با کار بهعنوان مدیر بخش اعتباری، برای قضاوت در لیگ قهرمانان اروپا و سری آ مدام میان کشورها سفر میکرد و امور کاریاش را از طریق تلفن و ایمیل پیگیری میکرد.
به گفته داوران، افزایش استفاده از فناوری و بازبینی تصاویر باعث شده است تصمیمهای آنها بیش از گذشته زیر ذرهبین قرار گیرد و توهین و آزار در رسانههای اجتماعی، بهویژه از سوی برخی هواداران و شرطبندان، افزایش پیدا کند. دانیله کورچو، رئیس سازمان غیرانتفاعی «داوری در خارج از کشور»، میگوید کاهش اعتماد به داوران موجب شده افراد کمتری به این حرفه روی بیاورند. او تاکید میکند داوران نیز مانند بازیکنان ممکن است اشتباه کنند و باید به صداقت و شخصیت حرفهای آنها اعتماد کرد.
لیندبرگ، فاورانی و کورچو در عین حال معتقدند داوری، با وجود سختیها و فشارهای فراوان، تجربهای ارزشمند است که علاوه بر آمادگی جسمانی، مهارتهای فردی و اجتماعی ماندگاری را نیز در اختیار افراد قرار میدهد.
