طرح نظامی موسوم به «تنوفا» (نیروی محرکه) برای مقابله با ایران که اخیرا توسط آویو کوخاوی، رئیس ستاد ارتش اسرائیل اعلام شد، با موجی از انتقادات در اسرائیل رو به رو گردیده و تعدادی کارآیی اجرایی آن را مورد شک و تردید قرار دادند.
چند ساعت بعد از اعلام طرح تنوفا که تواناییهای هجومی و دفاعی تلآویو را به نمایش میگذارد، ارتش اسرائیل به تعدادی از مواضع نظامی در سوریه یورش برد و بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل، در یک گفتوگوی رادیویی اظهار داشت: «جلوگیری از استقرار نیروهای ایرانی در سوریه و انتقال موشک و سلاح به حزب الله، در رأس اولویتهای اسرائیل قرار دارد؛ زیرا ایران بزرگترین تهدید برای اسرائیل محسوب میشود، ایران کشوری است که کمر به نابودی ما بسته و میخواهد دولت ما را از نقشه جهان محو کند؛ از این جهت ما با همه توان در برابر آن خواهیم ایستاد و هرگز اجازه نخواهیم داد که دارای سلاح کشتار جمعی شود.».
براساس طرح تنوفا، کوخاوی پیشنهاد کرده که یک نهاد جدید در ستاد کل ارتش به نام «فرماندهی ایران» برای مقابله با تهدیدات ایران تأسیس شود که مسئولیت پیگیری گسترش محور ایران- حزب الله - حماس و واکنش در برابر آن را بر عهده داشته باشد.
در این طرح آمده است که: وضعیت کنونی نگران کننده است؛ چرا که دشمن در حال مجهز شدن با مقادیر زیادی از سلاحها و موشکهای پیشرفته و دقیق میباشد.
برگرداندن لبنان به عصر حجر
آویو کوخاوی رئیس ستاد مشترک ارتش اسرائیل، در باره طرح تنوفا ابراز داشت: در این طرح، شکست سریع و برق آسای دشمن تضمین شده است. وی افزود، براساس این طرح ایران خطر بزرگی برای اسرائیل در نظر گرفته شده است در حالیکه حزب الله تهدیدی تلقی شده است که برای پیشگیری از آن و جلوگیری از ارتقای تواناییهای آن، باید کار شود.
کوخاوی همچنان اضافه کرد: بر مبنای این طرح در صورت درگیری نظامی با حزب الله، زیرساختارها، اهداف راهبردی و اهداف غیر نظامی حساس در سرتاسر لبنان، مورد حمله قرار خواهد گرفت و در یک کلمه لبنان به عصر حجر برگردانده خواهد شد.
در طرح تنوفا، برنامه تقویت سیستم سپر موشکی اسرائیل (گنبد آهنین) و گسترانیدن ساحه فعالیت آن نیز، گنجانیده شده است.
از جانب دیگر نتنیاهو اعلام کرد که توازن لازم میان تقویت تواناییهای تهاجمی ارتش اسرائیل بر ضد ایران و حمایت جبهه داخلی، را به گونه همسان مد نظر خواهد گرفت.
۷۰ درصد تهاجمی و ۳۰ درصد دفاعی
بر اساس طرح تنوفا، پدافند نیروی هوایی اسرائیل در جنگ احتمالی، 70 درصد تهاجمی و ۳۰ درصد دفاعی خواهد بود و برای اجرای موفقیت آمیز آن، تشکیل دو اسکادران جدید از هواپیماهای پیشرفته و خرید شمار زیادی از پهپادها، در نظر گرفته شده است، تا به گفته کوخاوی در صورت در گرفتن جنگ ناگهانی، بتواند سامانه های جنگی دشمن را به موقع کشف و شناسایی کرده و به گونه فعال و سریع آن را هدف قرار دهد..
انتقادها به طرح تنوفا
این در حالی است که شماری از تحلیلگران و کارشناسان امنیتی اسرائیل، طرح تنوفا را مورد انتقاد قرار داده و کارآیی آن را از سه منظر زیر سؤال برده اند. نخست از نگاه هزینه مالی؛ منتقدان میگویند، میان وزارت دارایی و ارتش بر سر بودجه این طرح اختلاف نظر وجود داشته وزرات دارایی خواستار کاهش ۲۰ میلیارد شیکل (یک دولار برابر است با ۳.۵ شیکل) از بودجه عمومی دولت در سال جاری و ۳۰ میلیارد شیکل در سال آینده، میباشد.
دوم، از نگاه نیروی بشری؛ به گفته منتقدان، طرح تنوفا نیازمند تعداد کافی از سربازان و افسران آموزش دیده آشنا با فناوری مدرن است. در حالیکه ارتش اسرائیل از دیرباز از این ناحیه با مشکل رو به رو بوده و تعداد افسران و سربازان با قراردادهای دائمی در ارتش رو به کاهش است.
سومین انتقاد به جایگاه نیروی زمینی ارتش در این طرح وارد است؛ عاموس هرئیل، کارشناس امور نظامی در این باره میگوید: «گزینه تهاجم بزرگ زمینی همیشه در اولویتهای عمده جنگ قرار داده میشود، در حالیکه ضرورت به این گزینه در صورتی پیدا میشود که روزانه هزار موشک از طرف دشمن به سوی اسرائیل شلیک شود، اما در کلیه جنگهای اخیر (جنگ لبنان در ۲۰۰۶ و جنگهای سهگانه غزه) دیده شد که تهدید زمینی اندک بود و در نتیجه، ارتش برای جلوگیری از تلفات زیاد و اجتناب از انتقاد افکار عمومی، از اقدام به عمیلیات زمینی بزرگ، خود داری کرده است».
عاموس هرئیل شرایط کنونی را برای کوخاوی رئیس ارکان مشترک ارتش، ناخوش آیند دانسته میافزاید: «در حالیکه بودجه طرح تنوفا به درستی روشن نیست، لازم است در باره هرنوع تصمیمگیری نظامی ماجراجویانه نهاد سیاسی، دقت لازم صورت گیرد. زیرا ما تا هنوز به یاد داریم که چگونه قبل از انتخابات اخیر و در شبی که نتانیاهو در یک همایش انتخاباتی شرکت کرده بود، چندین موشک بر منطقه اسدود فرود آمد. گذشته از آن، بعید نیست که نتانیاهو از ارتش به سود مبارزات انتخاباتی خود بهره برداری کند.».
در حالیکه جنجالها بر سر کارآیی طرح تنوفا و توانایی واقعی ارتش، در اسرائیل جریان دارد، بعضیها ورود در یک جنگ گسترده و بزرگ را خطرناک و ماجرا جویانه میدانند؛ زیرا به گفته آنها گزارشهای بازرسان دولت و اطلاعات درز کرده از درون ارتش، بیانگر این است که ارتش اسرائیل از لحاظ تهاجمی و دفاعی در وضعیت خوبی قرار نداشته و توانایی به سر رساندن سریع و موفقانه جنگ آن چنانی و تحقق اهداف مورد نظر را ندارد.
گفتنی است که طرح تنوفا، برای تصویب به زودی به کابینه امینتی اسرائیل، پیش کرده خواهد شد.
© IndependentArabia