بسیاری از کارشناسان حوزه اقتصاد و فناوری اطلاعات در ایران، در روزهای اخیر درباره افزایش تعداد درگاههای اینترنتی برای فروش آنلاین طلا هشدار داده و احتمال میدهند که برای خریداران آنلاین طلا هم بهزودی ماجرایی مانند سایر پروندههای کلاهبرداری اینترنتی و پیشفروش خودرو یا موبایل در ایران، تکرار شود.
رئیس پلیس امنیت اقتصادی فراجا نیز روز پنجشنبه درباره «فعالیت سایتها و سکوهای برخط طلای آبشده» گفته بود که «امکان سوءاستفادههای احتمالی» و «اتفاقهای مشابه کوروش کمپانی» برای خریداران وجود دارد.
در همین رابطه میلاد نوری، پژوهشگر حوزه اینترنت، در واکنش به ادعای مسعود طباطبایی، مدیرعامل دیجیکالا، پرمخاطبتریت پلتفرم اینترنتی فروش کالا در ایران، در شبکه ایکس نوشت: «یکی از اپراتورهای پشتیبانی دیجیکالاگُلد، دیروز تلفنی گفت ما در تامین طلا دچار مشکل شدیم و در انتها هم با ادبیاتی طلبکارانه گفت ما اصلا جایی اعلام نکردیم که ممکن است چه زمانی به صورت فیزیکی طلا را تحویل بدهیم.»
در نتیجه اکنون ماجرای فروش آنلاین طلا همزمان با رشد چشمگیر قیمت این کالای ارزشمند در ایران، به یکی از بحثهای داغ این روزهای شبکههای اجتماعی تبدیل شده است، زیرا درباره کلاهبرداری، فقدان شفافیت و نبود نظارت کافی نگرانیهایی وجود دارد. بررسیهای ایندیپندنت فارسی نشان میدهد که طی هفتههای اخیر، دهها پرونده کلاهبرداری در این حوزه نیز در دادسراهای ایران ثبت شده است.
نبود نظارت کافی برخلاف خرید حضوری در طلافروشیهای معتبر و اینکه مشخص نیست چه نهادی بر این معاملات نظارت دارد، ریسک کلاهبرداری از سوی برخی سایتهای تقلبی و صفحات اینستاگرامی که بدون نظارت و مجوز رسمی فعالیت میکنند و همچنین ابهام در تعیین قیمت لحظهای طلا، آنهم در شرایطی که نرخهای جهانی و داخلی طلا دائما دستخوش تغییر میشوند، از مهمترین ریسکهای این نوع مبادله طلا محسوب میشوند که ممکن است هیچگاه خریدار را به کالای خریداریشده نرساند.
مشکل احراز هویت فروشنده میتواند زمینه را برای پولشویی یا تخلفات دیگر فراهم کند و از سوی دیگر برای پیگیری حقوقی این نوع سرقتها نیز مشکلات زیادی وجود دارد، زیرا اکثر کلاهبرداران به هویت و آدرس تقبلی در اینترنت و شبکههای اجتماعی فعالیت میکنند.
یکی از بحثبرانگیزترین پروندههای سالهای اخیر درباره کلاهبرداریهای اینترنتی در ایران هم مربوط به ماجرای «کوروش کمپانی» است که مالکان آن با تبلیغات گسترده، بسیاری از مردم را به سرمایهگذاری در حوزههایی مانند طلا ترغیب میکرد، اما در نهایت هیچ کالایی را به خریداران تحویل ندادند و از ایران متواری شدند.
Read More
This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)
از سوی دیگر، اسفند سال گذشته نجات علیپور، وکیل مدافع ۲۰۰ تن از مالباختگان یک پرونده کلاهبرداری در ارومیه، خبر داده بود که موسسهای تحت عنوان «فعالیت در بازارهای مالی و ارز دیجیتال» سرمایههای مردم را جذب کرد و پس از جلب اعتماد سرمایهگذاران و پرداخت سود به آنها، به یکباره واریز سود را متوقف کرد و عوامل آن هم متواری شدند.
کارشناسان این حوزه معتقدند در شرایط وجود فساد سیستمی در دستگاههای دولتی و نظارتی جمهوری اسلامی و همچنین حجم بالای پروندههای قضایی در رابطه به کلاهبرداریهای اینترنتی که گاه روند رسیدگی به یک پرونده را تا سالها به تاخیر میاندازد، بهتر است خریداران کالاهایی باارزش مانند طلا را به شکل حضوری یا از وبسایتها و پلتفرمهای رسمی و دارای مجوز رسمی از اتحادیه طلافروشان یا نماد اعتماد الکترونیکی اینماد خریداری کنند. مطالبه فاکتور معتبر در زمان خرید و تحویل کالا نیز برای جلوگیری از خرید طلای تقلبی ضروری است.
روز چهارشنبه محمد امیر، دبیر کمیسیون اصل ۹۰ مجلس شورای اسلامی، از حضور مسئولان بانک مرکزی، دادستانی کل کشور، و دیگر مقامهای دولتی و انتظامی برای بررسی ماجرای فروش طلا در پلتفرمهای اینترنتی در این کمیسیون خبر داده بود. علائمی که نشان میدهد که مقامهای جمهوری اسلامی نیز به دلیل تازه بودن شکلگیری این نوع مبادلات، به روند آن یا نحوه قمیتگذاری و چگونگی برخورد با کلاهبرداران در این حوزه اطمینانی ندارند.