تلاش طالبان برای جلوگیری از شکل‌گیری مقاومت مسلحانه در میان هزاره‌ها

طالبان با برپایی گردهمایی «اتحاد و انسجام» در بامیان، از ساکنان این استان خواستند از فرمان‌های ملا هبت‌الله آخندزاده اطاعت کنند

ملا عبدالله سرحدی، استاندار طالبان در بامیان، در حال سخنرانی در گردهمایی مردم‌ــ DftrMqam/X@

طالبان دو هفته پس از تجمع مخالفانشان در شهر وین، پایتخت اتریش، که محمد محقق، رهبر حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان، و احمد مسعود، رهبر جبهه مقاومت ملی، در آن شرکت کردند، کارزار «اتحاد و انسجام» و هم‌زمان بازرسی خانه‌ها در مناطق هزاره‌نشین افغانستان را آغاز کردند.

مولوی نورالله نوری، وزیر امور سرحدات، اقوام و قبایل طالبان، روز شنبه ۱۶ تیر در راس هیئتی به بامیان، استان عمدتا هزاره‌نشین افغانستان، سفر کرد. در این روز نیروهای امنیتی این گروه ده‌ها خانه از پیش مشخص‌شده را دشت برچی، منطقه هزاره‌نشین کابل بازرسی کردند.

مشخص نیست طالبان از خانه‌های بازرسی‌شده چه چیز‌هایی ضبط کرده‌اند.

محمد محقق، احمد مسعود و رنگین دادفر سپنتا، وین، تیر ۱۴۰۳-facebook.com/hajimohammad.mohaqeq
 

این اقدام دو هفته پس از چهارمین دور نشست وین برای افغانستان دموکراتیک صورت گرفت که واکنش طالبان را در پی داشت. در نشست امسال، محمد محقق، از رهبران سیاسی هزاره‌های افغانستان که تجربه جنگ با طالبان را دارد، برای نخستین‌بار شرکت کرد.

محقق در این نشست هشدار داد که اگر طالبان برای تشکیل دولت فراگیر و پایان دادن به انحصار قدرت پای میز مذاکره نیایند، مقاومت مسلحانه به صورت فراگیر در سراسر افغانستان آغاز خواهد شد. او مدعی شد که سراج‌الدین حقانی، رهبر شبکه حقانی و وزیر داخله طالبان، به گفت‌وگو و مذاکره تمایل دارد.

Read More

This section contains relevant reference points, placed in (Inner related node field)

مقاومت مسلحانه علیه طالبان که اوت ۲۰۲۱ و با سقوط کابل، از پنجشیر و اندراب آغاز شد، در سه سال گذشته علی‌رغم سرکوب شدید طالبان، ادامه یافته است. جبهه مقاومت ملی به رهبری احمد مسعود و جبهه آزادی افغانستان به فرماندهی ژنرال یاسین ضیاء، از افسران اطلاعاتی و نظامی دولت پیشین، در این مدت در بیش از ۲۰ استان افغانستان به طالبان حمله کرده‌اند اما فعالیت این دو جبهه بیشتر در مناطقی با اکثریت تاجیک‌تبار متمرکز بوده است.

از زمان بازگشت طالبان به قدرت، مناطق هزاره‌نشین افغانستان فقط در یک مورد صحنه درگیری با طالبان بوده‌اند که آن را هم یک فرمانده ناراضی این گروه به نام مولوی مهدی بلخابی آغاز کرد. مولوی مهدی اهل شهرستان بلخاب استان سرپل در شمال افغانستان بود که به دلیل محدود شدن اختیارات و حوزه عملش در رژیم طالبان علیه تصمیم رهبر این گروه طغیان کرد.

مولوی مهدی در اسارت طالبان، مرداد ۱۴۰۱-ایندیپندنت فارسی
 

این اعتراض که با حمایت گروهی از شهروندان هزاره همراه شد، به مولوی مهدی جرات داد تا از طرف هزاره‌ها با طالبان وارد گفت‌وگو شود. آخرین بار ملامحمد حسن آخند، نخست‌وزیر طالبان، به او پیشنهاد کرد که معاونت وزارت شهرسازی و مسکن را بپذیرد و بلخاب را ترک کند، اما مولوی مهدی از ترس بازداشت در کابل، زادگاهش را ترک نکرد.

طالبان اوایل تیر ۱۴۰۱ با تهاجم سنگین به بلخاب، مولوی مهدی را فراری دادند و شماری از نیروهای او را بازداشت کرد. وزارت دفاع طالبان در مرداد ۱۴۰۱ اعلام کرد که مولوی مهدی در مرز ایران و افغانستان و در حالی که قصد داشت به ایران فرار کند، کشته شد. در آن زمان منابع مطلع به ایندیپندنت فارسی گفتند که مولوی مهدی هنگام تلاش برای فرار از افغانستان، در هرات به دست طالبان افتاد و تیرباران شد.

پس از کشته شدن مولوی مهدی، هیچ شورش مسلحانه‌ای از منشا هزاره‌ها علیه طالبان صورت نگرفت.

منابع مطلع در گفت‌وگو با ایندیپندنت فارسی، بازرسی خانه‌ هزاره‌ها در غرب کابل و برگزاری نشست اتحاد و انسجام در بامیان را ناشی از نگرانی‌های طالبان از دیدار محمد محقق و احمد مسعود در وین و آغاز مقاومت مسلحانه علیه این گروه در مناطق هزاره‌نشین ارزیابی می‌کنند. نهادهای امنیتی طالبان هم به منظور آمادگی برای سرکوب هرگونه اقدام نظامی محمد محقق و افراد مرتبط با او، چندین نشست برگزار کرده‌اند.

در برنامه‌ای که طالبان در بامیان برگزار کردند، متنفذان قومی، نمایندگان نواحی و چهره‌های متنفذ ساکن بامیان از تمامی شهرستان‌ها به مرکز دعوت شده بودند و از آنان خواسته شد از رژیم طالبان حمایت کنند و مراقب باشند در دام تبلیغات و اهداف مخالفان این گروه نیفتند.

مولوی نورالله نوری در سخنرانی خود گفت: «اجنبی‌ها در دوران جمهوریت مردم را گروه گروه و در شمال و جنوب، جزیره‌های قدرت ایجاد کردند.» این مقام طالبان از شخصی نام نبرد اما اشاره کرد که در حاکمیت طالبان چیزی جز حکومت مرکزی وجود ندارد.

در دولت پیشین افغانستان به رهبران سیاسی قدرتمند مانند مارشال عبدالرشید دوستم، ژنرال عبدالرازق، محمد محقق، عطامحمد نور و دیگر چهره‌های تاثیرگذار «جزایر قدرت» می‌گفتند. یکی از شعارهای مهم انتخاباتی اشرف غنی در سال ۲۰۱۹ هم مهار جزیره‌های قدرت و ایجاد دولت مرکزی قدرتمند بود. حالا مقام‌های طالبان نیز برای استحکام و ثبات رژیمشان، شعاری مشابه را تکرار می‌کنند.

سید محمدحسن شریفی بلخابی در حال سخنرانی در بامیان-تلویزیون ملی
 

سیدمحمد حسن شریفی بلخابی، نماینده پیشین مجلس افغانستان که از حامیان طالبان است، در گردهمایی بامیان از مردم هزاره‌ها و به‌ویژه ساکنان بامیان خواست که از فرمان‌های «امیرالمومنین ملا هبت‌الله آخندزاده» حمایت کنند. او فرمان‌های رهبر طالبان را «وحدت‌ساز» خواند و مدعی شد که آخندزاده «عدالت اجتماعی» را عملی می‌کند.

این نماینده پیشین مجلس با اشاره به گروه‌های مخالف طالبان ادعا کرد که فرقه‌های «افراطی و تندرو» در برخی مناطق فعالیت می‌کنند و تلاش دارند به اختلاف‌های مذهبی دامن بزنند، در حالی که «افغان‌ها از نظر وحدت و برادری بین کشورهای اسلامی پیشتازند» و جلو گروه‌های مخالف طالبان را خواهند گرفت.

یک منبع نزدیک به شریفی به ایندیپندنت فارسی گفت که او به نمایندگی از شورای علمای شیعه و همچنین با اتکا به نفوذش نزد شیعیان سرپل و کابل و همکاری با سازمان استخبارات، اعتماد طالبان را جلب کرده است و از این گروه امتیازهای سیاسی و مالی می‌گیرد.

به باور این منبع، شریفی که تا پیش از فروپاشی دولت پیشین افغانستان، از نزدیک‌ترین افراد به محمد محقق بود، اکنون به سفارش طالبان سعی می‌کند از شکل‌گیری مقاومت مسلحانه میان هزاره‌ها به رهبری محقق و حلقه وفاداران به او جلوگیری کند.